Kees Mercks
Verschenen: De brave soldaat Švejk van Jaroslav Hašek
De lotgevallen van de brave soldaat Švejk tijdens de Wereldoorlog
Hašek, Jaroslav
Vertaald door: Kees Mercks
Pegasus, 1023 blz., gebonden, 2025, ISBN 9789061435082
Hoera, eindelijk verschenen!
Voor het eerst een vertaling rechtstreeks uit het Tsjechisch! Voor deze gelegenheid daarom een speciale, gebonden editie. De brave soldaat Švejk behoort tot de wereldliteratuur. Zijn lotgevallen, die in deze komische, blijvend moderne, satirische roman zijn vastgelegd, verschenen in vele talen en werden meerdere malen verfilmd. Nu is deze klassieker er in een nieuwe, sprankelende vertaling van Kees Mercks.
De roman bestaat uit vier delen en speelt zich af tijdens de Eerste Wereldoorlog; dubieuze hondenhandelaar Švejk wordt ingelijfd in het Oostenrijks-Hongaarse leger dat in het oosten oorlog voert tegen de Russen, en trekt in een lange tocht vol avonturen mee op naar Galicië, dat grotendeels in het huidige West-Oekraïne lag.
Švejk is de schijnbaar argeloze, altijd vriendelijke soldaat die, door elk bevel letterlijk te nemen en tot in het absurde uit te voeren, het autoritaire gezag en militaristisch gedrag op universele wijze te kijk zet.
Jaroslav Hašek (1883-1923) was journalist en schrijver. De brave soldaat Švejk schreef hij kort na de Eerste Wereldoorlog waarbij hij kon putten uit zijn eigen leven in Praag, aan het front en in krijgsgevangenschap.
Josef Lada (1887-1957), vriend van Hašek, gaf de brave soldaat zijn onvergetelijke uiterlijk. Zijn oorspronkelijke illustraties zijn in deze uitgave opgenomen.
_____________________________________________________________________________
Verschenen: Wilde Bára van Božena Němcová
Wilde Bára
Němcová, Božena
Vertaald door: Kees Mercks
Pegasus, 72 blz., paperback, 2025, ISBN 9789061435167
In de korte romantische novelle 'Wilde Bára' volgen we Bára, een dorpsmeisje dat door haar bijgelovige dorpsgenoten verguisd en gemeden wordt. Door haar excentrieke karakter en uiterlijk wordt ze uitgemaakt voor ‘heks’ en ‘wilde’. Maar de onverschrokken en zachtzinnige Bára trotseert het oordeel van het dorp om haar vriendin Elška te helpen en ontmoet zo gaandeweg haar eigen liefde.
Božena Němcová (1820-1862) is de belangrijkste Tsjechische vrouwelijke auteur van de negentiende eeuw en wordt nog steeds gelezen in het Tsjechië van vandaag. Haar literaire werk valt in de periode van de romantiek naar het realisme en beslaat thema’s als de natuur, het dorpsleven en gewone vrouwen en meisjes. Daarnaast schreef ze veel over sociale ongelijkheid en zette ze zich in voor een actieve rol van de vrouw in de maatschappij. In haar visie en thematiek doet Němcová denken aan vooruitstrevende Franse schrijfsters als Madame de Staël en George Sand, die zij zeer bewonderde.
_____________________________________________________________________________
Verschenen: Huis te koop van Bohumil Hrabal
Huis te koop
Bohumil Hrabal
ISBN 9789061435099
Pegasus
Vertaald uit het Tsjechisch door Kees Mercks
Oplage 500 exemplaren. Speciale, bibliofiele uitgave.
Huis te koop werd gedrukt op 80 grams Werkdruck. Voor het omslag werd 250 grams Materica pitch gebruikt.
De sticker met auteursnaam, titel en vertaler werd handmatig aangebracht. Met cahiersteek.
Twee verhalen van Bohumil Hrabal uit de jaren 60 van de vorige eeuw. In beide verhalen lopen verschillende verhaallijnen door elkaar. Het eerste verhaal 'Gietsels en gietseltjes' is onder andere geinspireerd op Hrabals werkzaamheden bij de Poldi-ijzergieterij in Kladno, niet ver van Praag.
Zijn werkzaamheden bestonden voornamelijk uit het sorteren van schroot op metalen onderdelen, die vervolgens in de smeltoven omgevormd werden tot gietsels (ingots). De periode dat Hrabal bij Poldi werkte, duurde maar kort: in juli 1952 kreeg hij een gietijzeren wiel tegen zijn hoofd die uit een strop van een hijskraan was gegleden. Hij overleefde het ongeval, maar werd voor zijn leven arbeidsongeschikt verklaard voor zware werkzaamheden. Het voordeel hiervan was dat hij hierdoor meer tijd had om zich aan het schrijven te wijden. Zo schreef hij met enige zelfspot hierover: ‘zonder barst in je kop kan je niet leven’ (‘Kafkade’), ‘maar ik ben daarna wel beter gaan schrijven’ (‘Enkele zinnen’).
Het tweede verhaal 'Bedrieglijke spiegels' laat zien waar een van bovenaf opgelegde norm voor kunst toe kan leiden. Vanaf 1949 werd een enorm groepsbeeld gebouwd van arbeiders met Stalin voorop als leider van de arbeidersklasse. Het beeld wordt in 1962 alweer opgeblazen.
_______________________________________________________________________________________
Verschenen: Een driebenig paard van Bohumil Hrabal
Een driebenig paard
Bohumil Hrabal
ISBN 9789044655308
Prometheus
Vertaald uit het Tsjechisch door Kees Mercks
In het voorjaar van 1989 maakte de Tsjechische schrijver Bohumil Hrabal een rondreis langs een aantal universiteiten in de ‘Veredelde’ Staten, die was georganiseerd door ene Dubenka, de bijnaam van een Amerikaanse studente Tsjechisch die bij hem in Praag op bezoek was geweest. De wederwaardigheden van deze reis vertelt Hrabal haar in een pseudobriefvorm, want de brieven zijn nooit verstuurd en werden door hem alleen gebruikt als vertelvorm.
De bizarre en ontroerende gebeurtenissen die hij meemaakt of veroorzaakt beschrijft hij enkele maanden later tegen de achtergrond van de Fluwelen Revolutie op 17 november van datzelfde jaar, die een eind maakte aan het communistische bestel en die uit zou monden in de verkiezing van Václav Havel, de ‘heilige’ Václav, tot president.
Schrijnend is de confrontatie van enerzijds een min of meer ‘foute’ Hrabal in het Amerika dat hij in de jaren vijftig, toen hij zelf niet kon publiceren, zozeer bewonderde om de beatnikgeneratie en anderzijds een ‘goede’ Hrabal die laaiend enthousiast was over de Fluwelen Revolutie, die gedragen werd door studenten.
_______________________________________________________________________________________
Verschenen: Comenius en Amsterdam. Red. Pieter J. Goedhart, Jan C. Henneman, Kees Mercks
Jan Amos Comenius was een veelzijdig denker die in verschillende landen en steden heeft geleefd, met vele en velerlei tijdgenoten in contact stond en uiteenlopende werken in diverse genres heeft geschreven. Deze bundel gaat in op één aspect van deze veelzijdigheid, namelijk zijn reizen, in het bijzonder langs diverse Nederlandse steden. In de verschillende bijdragen passeren zijn verblijf en contacten in Rotterdam, Den Haag, Leiden, Groningen, Utrecht, Breda en Amsterdam de revue. Naast de Nederlandse tekst is in een apart boekblok ook een Tsjechische / Slowaakse vertaling opgenomen.
_______________________________________________________________________________________
Verschenen: De wereld van Comenius. Mundus Comenii. Catalogus bij de nieuwe permanente tentoonstelling in het Comeniusmuseum in Naarden Vesting.
De tekst is afkomstig van het Comeniusmuseum in Uherský Brod en geschreven door Petr Zemek. Vertaling en bewerking door John Exalto en mij. Het boek geeft inzicht in alle aspecten van het leven en werk van Jan Amos Comenius en zijn tijd. Het is een uitgebreide aanvulling op de tentoonstelling en meer dan de moeite waard, voor iedereen die meer wil weten over Comenius!
Over mij
Sinds 1975 vertaal ik literatuur uit het Tsjechisch. Op mijn website vind je een overzicht van mijn vertalingen en artikelen, geef ik achtergrondinformatie en hou ik je op de hoogte van nieuwe projecten.